خانه » آموزش موسیقی » آموزش ساز ها (صفحه ی 3)

آموزش ساز ها

اصول شکل گیری گام های مینور (۱)

اصول شکل گیری گام های مینور (۱)

ام های مینور سه گونه ی مختلف هستن که عبارتند از:

۱٫ گام های مینور (یا گام های مینور طبیعی یا همون Natural)

۲٫ گام های مینور هارمونیک

۳٫ گام های مینور ملودیک

توی این پست، فقط راجب مورد اول صحبت میکنیم، که پایه و اساسِ فهمِ مورد دو و سه هم هست. یعنی اگه شما گام های مینور طبیعی رو یاد نگیرین، در یادگیریِ مینورِ هارمونیک و ملودیک دچار مشکل میشین دوستان. پس به این پست و توضیحاتش خوب دقت کنین.

واسه یادگیری گام های ماژور ما از گامِ دو ماژور شروع کردیم به حرکت، از روی اون اصولی رو پیدا کردیم، و طبق اون رفتیم و گام های ماژور رو یکی یکی ساختیم. لطفا واسه مرور اون گام ها به قسمت گام های ماژور از ستون سمت راست وبلاگ مراجعه کنین.

در گام های مینور طبیعی، که کلا بهشون میگن گام ِ مینور، ما دقیقا همون اصول رو اینجا پیاده سازی میکنیم و پیش میریم. خواهید دید که تفاوت خیلی ناچیزی در روش پیدا کردن تک تک گام های مینور با ماژور وجود داره. حتی واسه پیدا کردن سرکلیدِ گام های مینور هم دوباره میریم و به حلقه ی پنجمین ها (Circle of Fifths) مراجعه میکنیم، که خیلی خیلی کارمون رو ساده میکنه. دقت کنین، واسه گام های مینور به حروفِ کوچک انگلیسی داخل حلقه نگاه میکنیم، و واسه ماژور به حروف بزرگ انگلیسی که بیرون حلقه نوشته شدن.

واسه گامِ مینور، ما از لا مینور شروع میکنیم به یادگیری، چون گامِ لا مینور گامی هست که توی سرکلیدش هیچ دیز و بِمُلی وجود نداره. به شکل زیر دقت کنین

La minor scale

مطالبی که مهم هستن، و باید توی گامِ ماژور و مینور بهشون دقت بشه اینه که: هر گام، از همون نُتی شروع میشه که اسمِ گام هست. مثلا: گامِ دو ماژور با نُتِ دو شروع میشد، گامِ لا بِمُل ماژور با نُتِ لا بِمُل شروع میشد، گامِ فا ماژور هم با نُتِ فا شروع میشد.

اینجا که گامِ ما لا مینور هست، ما از نُتِ لا شروع میکنیم به حرکت، و یک حرکتِ بالا رونده داریم. حرکتِ بالا رونده، یعنی به سمت نُت های زیر تر، یا کلید های سمت راستِ پیانو، مثل شکلی که بالا میبینین. نُتِ اول لا هست، بعدش سی، و به همین شکل رفته تا به نُتِ لای اکتاوِ بالاتر رسیده.

خوب، همونطور که میبینیم دوستان، سرکلیدِ گامِ لا مینور هیچ نمونه دیز و بِمُل نداره. پس اگه سرکلیدی نشونتون دادن که توش هیچ علامتی نبود، اون میشه گامِ لا مینور. یه لحظه صبر کنین!!! سرکلیدِ گامِ دو ماژور هم که همینجوری بود!!؟؟ بلاخره اگه سرکلیدِ یه گام علامتی توش نبود، اون گام میشه دو ماژور یا لا مینور؟! جواب این سوال رو، که واسه همه ی گام های ماژور هم همین قضیه وجود داره، توی پُست بعدی خدمت شما توضیح میدم، همچنین بهتون میگم که منظور از ماژور و مینور چی هست، و اینکه آیا اسمای دیگه ای هم در این رابطه داریم یا خیر.

الگوی شکل گیریِ گام های مینور:

اگه یادتون باشه، واسه گام های ماژور، ما این الگو رو داشتیم:

W W H W W W H

الگوی شکل گیری گام های مینور به این صورت هست:

W H W W H W W

خوب شروع میکنیم و گامِ لا مینور رو با استفاده از این الگو میسازیم.

توی این گام، تُنیک (یا همون نُتِ اولِ گام) هست لا. از لا باید یک پرده (W) بریم به جلو، که میرسیم به نُتِ سی. از نُتِ سی هم طبق الگو باید نیم پرده (H) حرکت کنیم، که میرسیم به نُتِ دو. از نُتِ دو یک پرده، میرسیم به ر. از ر یک پرده، میرسیم به می. از می نیم پرده، میرسیم به فا. از فا یک پرده، میرسیم به سُل. و در نهایت هم از سُل گفته شده که یک پرده، میرسیم به نُتِ لا، که در اکتاوِ بالاتر هست. یعنی همون عکس بالایی. دوباره همین پاراگراف رو بصورت دقیق بخونین و روی عکس بالا چکش کنین.

قبل از ادامه دادن، و بررسی چندتا گامِ مینور دیگه، من اینجا اولین تفاوت بینِ گامهای ماژور و مینور رو میگم خدمت شما. اگه خوب نگاه کنین به دوتا الگو، میبینین که هر دوتا از ۵ تا فاصله ی پرده (یعنی همون W)، و ۲ تا فاصله ی نیم پرده (یعنی همون H) ساخته شدن. از لحاظِ پرده و نیم پرده، فقط جابجایی بین اونا هست، که گام رو ماژور و مینور کرده. واسه گامِ ماژور، نیم پرده ها در مکانِ سوم و هفتم هستن، اما برای مینور، نیم پرده ها در مکانِ دوم و پنجم.

گامهای مینور هم، مثل گام های ماژور، سرکلیدهاشون به دو دسته تقسیم میشن: اونایی که توی سرکلیدشون فقط دیز هست، و اونایی که توی سرکلیدشون فقط بِمُل هست. دقت کنین، هیچ سرکلیدی، دیز و بِمُل رو باهم نداره. حواستون به این نکته باشه.

با توجه به این حلقه ی پنجمین ها، اگه از لا مینور به سمت راست برین، گام های مینور دیز دار تولید میشن، و اگه به سمت چپ بچرخین، گام های مینورِ بِمُل دار. اگه طبق این عکس بخوام بگم کدوم گام ها دیز دار هستن، میشن:

می مینور (e)، سی مینور (b)، فا دیز مینور (#f)، دو دیز مینور (#c)، سُل دیز مینور (#g)، ر دیز مینور (#d)، و در آخر هم لا دیز مینور (#a). یعنی گام هایی که از سمتِ راستِ حرفِ a که نشون دهنده ی گامِ لا مینور هست شروع شدن به چیده شدن.

سوال: چرا گام های مینور دیز دار فقط اینا هستن؟ چرا مثلا دو دیز مینور نداریم اینجا؟!!

جواب: وقتی که میخوان گام های دیز دار رو بسازن، از روی گامِ قبلی، میان و گامِ بعدی رو مشخص می کنن. چه ماژور باشه، چه مینور، گامِ دیز دارِ بعدی، از روی نُتِ پنجُمِ گامِ قبلی ساخته میشه. اینجا ترتیبِ گام های مینورِ دیز دار رو بررسی میکنیم ببینیم درست هستن یا نه:

اولی که گامِ لا مینور هست. به من بگین پنجمین نُت، توی این گام چیه؟ یعنی اینکه توی عکسِ بالا نگاه کنین، از خودِ نُتِ لا بشمُرین، ببینین پنجمین نُت چیه؟ میشمریم: لا، سی، دو، ر، می. پنجمین نُت شد نُتِ می. پس گامِ مینورِ دیز دارِ بعدی میشه گامِ می مینور. به همین راحتی.

واسه اثباتِ این قضیه، من گامِ می مینور رو اینجا طبقِ الگو میسازم، و بعدش میریم ببینیم گامِ مینور دیز دارِ بعدی چی میشه. واسه ساختنِ گامِ می مینور، اول نُتِ می رو باید بذاریم. بعدش طبق الگو باید یک پرده حرکت کنیم، که میرسیم به نُتِ فا دیز. یعنی پس دومین نُت توی گامِ می مینور هست فا دیز. از فا دیز باید نیم پرده حرکت کنیم به جلو، که میرسیم به سُل. از سُل باید یک پرده حرکت کنیم، میرسیم به لا. از لا هم باید یک پرده حرکت کنیم، میرسیم به سی. از سی طبق الگو، باید نیم پرده حرکت کنیم، میرسیم به دو. از دو هم یک پرده میرسیم به ر. در نهایت از ر هم باید یک پرده حرکت کنیم، که میرسیم به نُتِ می در اکتاوِ بالاتر. پس، طبق این الگو، گامِ می مینور، یک نُتِ دیز دار داره، که اونم هست: فا دیز. تا اینجا گامِ می مینور بالا رونده ساخته شد. حالا اگه همین نُت ها رو برگردیم به سمت پایین، میشه پایین رونده. شکلِ زیر، گامِ می مینور بصورت بالا رونده و پایین رونده هست:

798px-E_natural_minor_scale_ascending_and_descending

سوال: نُتِ پنجم در این گام چی هست؟

جواب: میشمریم: می، فا، سُل، لا، سی. نُتِ پنجم سی هست، پس گامِ بعدی مینور دیز دار میشه سی مینور.

همونطور که میبینین دوستان، توی سرکلیدِ این گام، روی نُتِ فا علامتِ دیز میذارن. این یعنی گامِ ما می مینور هست.

توی پست بعدی، در زمینه ی گام های مینور، چندتا گامِ دیز دار و بِمُل دارِ مینور رو بررسی میکنیم، و در نهایت هم تفاوت بین گام های مینور و ماژور رو با هم خواهیم دید.

چطور میتونیم نت های روی خطوط حامل رو سریع تشخیص بدیم؟

چطور میتونیم نت های روی خطوط حامل رو سریع تشخیص بدیم؟

دوستان عزیز، یک مشکلی که خیلی از ماها در ابتدای راهِ یادگیری موسیقی داریم، یا حتی بین کسایی که موسیقی رو خیلی وقته که شروع کردن هم دیده میشه، اینه که با دیدنِ نُتِ روی خطوطِ حامل، نمیتونن سریع بگن که چه نُتی هست. باید از یه نُتِ خاص شروع کنن به شمارش تا برسن به اون نُت.

واسه شروعِ یادگیری، شمُردن خیلی هم خوب هست، چون پشتِ سر هم بودنِ نُتها رو به ما میفهمونه.

همه ی ما با خطوطِ حامل آشنایی داریم. میدونیم که واسه پیانو شاملِ دو دسته ی پنج خطی میشه، که میان و روی این خط ها یا بینشون، یا بالا یا پایین این خطوط یه سری علامت میذارن، که بهشون میگن نُت. مثل عکسِ زیر

Piano_Note_Chart

میدونیم که نُت ها از اینایی که اینجا کشیده شدن بیشترن. واسه اینکه دقیقا بفهمین چندتا نُت هست، به این پست مراجعه کنین دوستان.

خوب، سوالی که مطرح هست اینه که: چجوری این نُت ها رو به خاطر بسپریم؟! آیا راهی هست که توی حفظ کردنِ این نُت ها کمکمون کنه؟

من اینجا چند تا نکته رو میگم، که میتونه کمک کنه واسه یادگیری هرچه سریع ترِ نُت های روی خطوطِ حامل.

۱- اول اینکه نُتها از پایین به بالا شمرده میشن، و هرچی میریم به بالا، صدا زیرتر میشه، و هرچی میایم پایین صدا بم تر میشه. بالا رفتن روی خطوطِ حامل، مثل اینه که روی پیانو از سمت چپ بریم به سمتِ راست.

۲- ساده ترین نُت هایی که به خاطر سپردنشون از همه راحت تر هست،یکی نُتی هست که جلوی کلیدِ سُل، در پنج خطِ حامل بالایی، که مربوط به دست راست هست میشه، و همچنین نتی که جلوی کلیدِ فا در پنج خطِ حامل دوم، که پایینی هست و بهشون میگن “خطوط حامل مضاعف”. جلوی کلیدِ سُل، اسمِ نُتِش میشه سُل (دومین خط). و جلوی کلیدِ فا، اسمِ نُتِش میشه فا (چهارمین خط).

F-G

۳- نُتِ سومی که حفظ کردنش خیلی سادست، نُتِ دو هست. توی شکل زیر، من ۴ تا نُتِ دو رسم کردم. دوتای وسطی که یکی هستن، و باهم فرقی ندارن. یکی بالای خطوط حامل پایینی هست، یکی هم پایینِ خطوطِ حاملِ بالایی (گیج نشین دوستان، خیلی راحته، یخورده تمرکز میخواد فقط). بغیر از این دوتا، اگه دیدین زیرِ خطوطِ حاملِ پایینی دوتا خط مضاعف کشیدن و روش نُت نوشتن، میشه نُتِ دو. همچنین اگه بالای خطوط حامل بالایی، دوتا خط مضاعف کشیدن و روی خط دوم نُت گذاشتن میشه نُتِ دو.

C

۴- چهار تا نُتِ دیگه هست که خیلی راحت میتونین اینا رو تا دیدین بگین چی هستن. شکلِ زیر رو نگاه کنین، فقط کافیه از هر کدوم از نُت های خطوطِ حامل، یکی رو بدونین، تا دومیه رو سریع بگین. نُتِ روی خط اول، از خطوطِ حامل پایینی هست سُل. و نُتِ روی خط پنجم از خطوطِ پایینی هست لا! خیلی جالبه نه؟!! حفظش کنین پس. نُتِ روی خط اول از خطوطِ حامل بالایی هست می، و نُتِ روی خط پنجم، از خطوطِ حامل بالایی هست فا!! یعنی چی؟ یعنی پشت سر هم هستن از توی حروفِ الفبای موسیقی.

G-A-E-F

۵- در هر صورت، دونستنِ نُت های همنام روی خطوط، یا بینِ خطوط، میتونه کمک کنه واسه شمردن و فهمیدنِ بقیه ی نُت ها. به شکلِ زیر نگاه کنین، تمامِ این نُت ها دو هستن!! کافیه چند بار روی یه کاغذ این شکل پایینی رو تمرین کنین، تا همه ی نُت های دو رو توی ذهن خودتون واسه همیشه ثبت کنین. وقتی نیاز به فهمیدن بقیه ی نُت ها هست، میشمرین. به مرحله ای خواهید رسید که دیگه نیازی به شمردن نخواهید داشت.

C2

حالا نظرتون رو به عکس زیر جلب میکنم. تمامِ نُت هایی رو که توی آموزش بالایی یاد گرفتیم رو گذاشتم کنار هم. اگه اینا رو یاد بگیرین، راحت میتونین بقیه ی نُت ها رو هم سریع بگین که چی هست!

ALL1

راه های دیگه ای هم هست واسه به خاطر سپردنِ نُت ها.

اولین راه، بخاطر سپردنِ این دوتا ترتیب هست: GBDF و ACE، که توی شکلی که در لینکِ زیر اومده به خوبی منظور رو میرسونه. حتما لینک رو ببینین و عکسش رو ذخیره کنین دوستان.

لینک تصویر روش GBDF و ACE

راه بعدی پیشنهادی: جمله سازی با حروفِ اولِ نُت ها. چیزی مثلِ شکلِ زیر، که در کنار هم قرار دادنِ حروفِ نُت های بینِ خطوطِ حاملِ کلیدِ سُل، کلمه ی FACE، یعنی “صورت”، رو می سازه:

FACE

واسه کامل شدنِ بحث، جملاتِ انگلیسی ای رو هم که واسه بخاطر سپردنِ نُت های روی خطوطِ حامل معمولا حفظ میکنن رو مینویسم واستون:

توی عکس بالا دیدین که واسه نُت های بینِ خطوطِ حامل کلیدِ سُل شد کلمه ی FACE

واسه روی خطوطِ حاملِ کلیدِ سُل جمله ای مثل: Every Good Boy Deserves Fudge، حروفِ اولِ پر رنگ رو که بذارین کنار هم میشن نُت های E G B D F

واسه بینِ خطوطِ حاملِ کلیدِ فا: All Cows Eat Grass. که میشه نُت های A C E G

واسه رویِ خطوطِ حاملِ کلیدِ فا: Good Boys Do Fine Always که میشه نُت های

G B D F A

البته روش سومی که نوشته شده، یک روش دو مرحله ای هست که نیاز به بررسی کلمات داره، که توصیه نمیشه. اما اگه واسه شما عمل میکنه، ازش استفاده کنین

به هر روشی که عمل کنین، مهم فهمیدنِ این خطوطِ حامل هست. راه رسمیش هم اینه که هر قطعه ای که اجرا میکنین، نامِ نُتی رو هم که اجرا میکنین رو بگین. انقدر این کار رو تکرار کنین، که تمامِ نُت ها ملکه ی ذهنتون بشن .

کلیدهای سیاه پیانو

کلیدهای سیاه پیانو

در این قسمت قصد دارم راجب کلیدهای سیاه پیانو صحبت کنم، و ببینیم بین اینها با کلیدهای سفید چه تفاوتی وجود داره.

قبل از هر چیز، اگر پست ” شناخت کلید های پیانو، و نت های مربوط به آن ها “رو مطالعه نکردن، اول پیشنهاد میکنم حتما اون رو بخونین، بعد ادامه ی این پست رو ببینین.

برای فهم کلیدهای پیانو، ابتدا باید معنی “پرده” رو فهمید، و قبل از اون معنی اکتاو رو. به تعریف زیر از “اکتاو”، که از سایت ویکی پدیا گرفتم دقت کنین دوستان:

” اُکتاو (به انگلیسی ( Octave :گاه به اختصار به صورت ۸ve و P8 نیز نوشته می‌شود در زبان لاتین یعنی عدد هشت. اکتاو در موسیقی نشان دهنده ی هفت نُتِ پایه‌ای Do, Re, Mi, Fa, Sol, La, Si موسیقی و نت هشتم که تکرار نت Do اول با فاصله نت هفت است، می‌باشد. هر ساز دارای دامنه خاصی از لحاظ تکرار این نت‌ها می‌باشد و دامنه سازها را اغلب با شمارش مجموع این هشت نت که برابر با یک اکتاو می‌باشد می‌سنجند. بدیهی‌ست که سازهای مختلف دارای تعداد اکتاوهای مختلف می‌باشند.

در واقع بازه­ی اصوات موسیقی به زیربازه­هایی به نام اکتاو بخش می­شود. یک اکتاو بازه فرکانسی را شامل می­شود که فرکانس انتهای آن دو برابر فرکانس ابتدای­ آن است. پس فرکانس هر نت ۲ برابر فرکانس نت هم­نام خود در اکتاو قبلی است (برای نمونه لا در اکتاو ۳ فرکانس ۴۳۷ هرتز، و لای اکتاو ۴ فرکانسی برابر ۸۷۴ هرتز دارد). فرکانس نت­هایی که با فاصله­ی یکسان از نظر موسیقی به ترتیب دنبال هم قرار می­گ‌یرند، تشکیل تصاعد هندسی می­دهند. ”

بصورت خلاصه میشه گفت: یک اکتاو، یعنی هفتا نُت الفبای موسیقی، به اضافه ی هرچی کلید سیاه بینشون هست، روی پیانو. یعنی همون عکس زیر، که قبلا هم دیدین:

qgsjxgv6qjdalmsjk7pt

خوب، حالا تعریف پرده:

” در سیستم کلاسیک، یک اکتاو به دوازده فاصله برابر تقسیم می‌شود که به هر یک از این فواصل یک نیم‌پرده گفته می‌شود، و جمع هر دو نیم‌پرده را یک پرده می‌گویند. ”

بازهم به صورت ساده تر میشه گفت: بجای استفاده از کلمه ی “فاصله” بین کلیدهای پیانو، میگن “پرده”. این واژه در آلات موسیقی دیگه هم استفاده میشه. ولی نکته ای که مهم هست اینه که در پیانو، بین هر کلید با کلید کناری، نیم پرده فاصله هست، نه یک پرده. به عکس زیر دقت کنین دوستان:

9d9lnj1mdljr1o9ghd

طبق این عکس، ما میفهمیم که بین کلید دو، با کلید سیاه بعدیش نیم پرده فاصله هست، از اون کلید سیاه تا کلید سفید بعدی که میشه ر، اونم نیم پردست، به همین تریتیب بین کلید ر تا کلید سیاه بعدیش نیم پرده فاصله هست، و … . طبق این روند قطعا بین کلید می با کلید فا میشه نیم پرده فاصله، بین کلید فا و کلید سیاه بعدیش نیم پرده، بین کلید سل با کلید لا میشه یک پرده (که حاصل جمع نیم پرده + نیم پرده هست). در آخر هم بین کلید سی و کلید دو در اکتاو بعدی هم نیم پرده فاصله هست.

حالا واسه اینکه هی نگن “کلید بعدی بعد از مثلا کلید دو”، میان و اسم گذاری میکنن کلیدهای سیاه رو. البته با توجه به جهت حرکت شما از کلید سفید کناری به کلید سیاه مورد نظر! مثلا: اگه از سمت کلیدهای بم، از روی یه کلید سفید برید روی یه کلید سیاه، اسمش رو با نام همون کلید سفید میخونین، اما جلوش میگین “دیِز”. مثلا: اگه از روی کلید دو برم به سمت کلید سیاه طرف راستش، اون کلید سیاه میشه دو دیز. حالا در نظر بگیرین روی کلید لا هستیم، اگه بریم به سمت راست، کلید سیاه بعد از کلید لا اسمش میشه لا دیز، و اگه بریم به سمت چپ، اسمش میشه لا بِمُل. سادست. به عکس زیر دقت کنین دوستان عزیز:

piano2-labeled

علامت دیز شارپ ( # ) هست، و علامت بمل هم یه حرف b انگلیسی کوچیک جلو هر حرف نشون دهنده ی نُت. درست مثل عکس بالا.

حالا وقتی خوب دقت کنیم میبینیم که دو دیز، همون ر بمُل هست. یعنی اسم این کلید متناسب با جهت حرکت ما از سمت راست به چپ، یا چپ به راست مشخص میشه، که کاربردش در مسئله ی گام ها هست که در مرحله ی بعدی خدمت دوستای گُلَم توضیحاتش رو مفصل خواهم آورد.

هنگام یا اُکتاو

هنگام یا اُکتاو

هنگام یا اُکتاو (به انگلیسی: Octave) گاه به اختصار به صورت ۸ve و P۸ نیز نوشته می‌شود در زبان لاتین یعنی عدد هشت. اکتاو در موسیقی نشان دهنده ۷ نُت پایه‌ای موسیقی: Do, Re, Mi, Fa, Sol, La, Si و نت هشتم که تکرار نت Do اول با فاصله ۷ نت است می‌باشد. هر ساز دارای دامنه خاصی از لحاظ تکرار این نت‌ها می‌باشد و دامنه سازها را اغلب با شمارش مجموع این هشت نت که برابر با یک اکتاو می‌باشد می‌سنجند. بدیهی‌ست که سازهای مختلف دارای تعداد اکتاوهای مختلف می‌باشند.

در واقع بازه­ اصوات موسیقی به زیربازه‌هایی به نام هنگام بخش می­شود. یک هنگام بازه فرکانسی را شامل می­شود که فرکانس انتهای آن دو برابر فرکانس ابتدای­ آن است. پس فرکانس هر نت ۲ برابر فرکانس نت هم­نام خود در اکتاو قبلی است (برای نمونه لا در اکتاو ۳ فرکانس ۴۳۷ هرتز، و لای اکتاو ۴ فرکانسی برابر ۸۷۴ هرتز دارد). فرکانس نت­هایی که با فاصله­ی یکسان از نظر موسیقی به ترتیب دنبال هم قرار می­گیرند، تشکیل تصاعد هندسی می­دهند.

تمام پرده

تمام پرده

پرده (تمام پرده)(به انگلیسی: whole tone) یا دوم بزرگ (به انگلیسی: major second) فاصله‌ای در موسیقی است که معادل ۲ نیم پرده باشد. به بیان دیگر، فاصلهٔ دومی که از ۲ نیم پرده تشکیل شده باشد را دوم بزرگ گویند. مانند فاصلهٔ بین دو تا ر؛ چرا که فاصلهٔ بین دو تا ر از ۲ نت تشکیل شده (دو، ر) و این فاصله دارای ۲ نیم پرده است (دو -> دودیز -> ر). براین اساس که هر نیم پرده برابر با ۱۰۰ سنت است، فضای بین دو نت ابتدایی و پایانی در یک فاصلهٔ دوم بزرگ، ۲۰۰ سنت می‌باشد.

دوم افزوده، دوم کوچک و دوم کاسته نیز فاصله‌های دوم هستند با این تفاوت که از تعداد نیم پردهٔ متفاوتی تشکیل شده‌اند. دوم افزوده دارای ۳ نیم پرده (مانند فاصلهٔ بین دو تا ر دیز)، دوم کوچک دارای ۱ نیم پرده (مانند دو تا ر بمل) و دوم کاسته دارای ۰ نیم پرده (دو دیز تا ر بمل) است.

فاصله‌های دیگری که با پسوند «بزرگ» نامگذاری شده‌اند، سوم بزرگ، ششم بزرگ و هفتم بزرگ هستند.

معکوس فاصله دوم بزرگ، هفتم کوچک است.

720px-Major_Second_P.svg

شکل گیری گام ماژور، دیز دار (۳)، Circle of Fifth

شکل گیری گام ماژور، دیز دار (۳)، Circle of Fifth

در ادامه ی مبحث گام های ماژور دیز دار، لطفا اگر دوتا بخش قبلی رو نخوندین، حتما اول اونا رو مطالعه بفرمایین، بعد بیاین و این مطلب رو مطالعه کنین دوستان خوبم.

در آخرین قسمت از به خاطر سپاری گام های ماژور دیز دار، با توجه به نموداری که در شکل Circle of Fifths خدمت دوستان نشون دادم، میریم سراغ قسمت پایین شکل، اونجایی که نوشته Enharmonic Keys. توی این قسمت گام هایی رو نوشته که کلا دوتا اسم دارن! یعنی اگه ماژور هست، دوتا اسم واسه ماژور میگیرن، یا واسه مینور هم به همین شکل هست.

دقت کنین، مثلا، واسه گام سی ماژور (B Major) که در سمت راست این قسمت اومده، اگه نگاه کنین، زیر شکل نوشته or، یعنی بجای اینکه به این گام بگین سی ماژور، میتونین بگین Cb Major، یعنی دو بمُل ماژور!! حالا این بمُل چیه قضیش فعلا کاری به کارش نداشته باشین، توضیح میدم سر وقت خودش.

به صورت کلی میبینین که دایره ی ما به سه قسمت تقسیم شده. سمت راست میشه اونایی که فقط دیز دارن. سمت چپ میشه اونایی که فقط بمُل دارن، پایین هم میبینینم مربوط به اونایی میشه که دوتا اسم دارن. در حال حاضر، نیازی به حفظ کردن و فهمیدن هر دوتا اسم واسه سه تا گام ماژور دیگه که میخوام توی این پست توضیح بدم نداریم، فقط یکیشو بدونین کافیه.

اولین گام، گام سی ماژور هست که سمت راست، از این یک سومِ دایره گذاشته. همونطور که میبینیم، توی قسمت سرکلید این گام، ما پنج تا دیز داریم. با توجه به پست قبلی، میتونین بگین آخرین دیز مربوط به چه نُتی هست؟ احسنت به کسایی که درست جواب دادن! مربوط هست به نُتِ لا دیگه!!

واسه دوتا گام دیز دار دیگه توی این قسمت، یکی هست گام فا دیز ماژور، و گام دو دیز ماژور. واسه گام فا دیز ماژور، آخرین نُتِ دیز دار هست نُتِ می، و واسه دو دیز ماژور هم آخرین نُتِ دیز دار میشه سی.

پس بصورت کلی تا حالا ما هشت تا گام ماژور رو به همین راحتی تونستیم به خاطر بسپاریم!!! باور کردنش سخته، ولی با این شکل، خیلی راحته.

توی عکس زیر میتونین سرکلید های گام هایی رو که تا حالا یاد گرفتیم رو ببینین

major key signatures3

شکل گیری گام ماژور، دیز دار (۲)، Circle of Fifth

شکل گیری گام ماژور، دیز دار (۲)، Circle of Fifth

سلام همراهان همیشگی. توی چند پست آینده، راجبه این عکس توضیحات مفصلی رو مینویسم، تا بهتر و بهتر بشه ازش استفاده کرد و گام ها رو به خاطر سپرد.

قبل از هر چیز، اول عکس رو بگیرین، بعد دنباله ی نوشته رو مطالعه بفرمایین.

در قسمت سمت راست، اونجایی که نوشته s’#، گام هایی مشخص شدن که سرکلید همشون فقط دیز (#) دارن. از بالا اگر دقت کنین، اولین گام مشخص شده گام دو ماژور هست که هیچ دیز یا بمل نداره. بعد که به سمت راست حرکت کنین، اولین گام، گام سل ماژور هست، که یک دیز روی فا داره. گام بعدی ر ماژور هست، که دوتا دیز داره، یکی روی فا و یکی روی دو. گام بعدیش لا ماژور هست که سه تا دیز داره، فا دیز، دو دیز و سل دیز. گام بعدی می ماژور هست که فا دیز، دو دیز، سل دیز، و ر دیز داره.

اگه خوب دقت کرده باشین، نُتِ فا دیز توی همشون هست. به ترتیب هم دو دیز، سل دیز و ر دیز اضافه شدن اون وسط. پس توی گام های ماژور دیز داری که تا حالا راجبشون صحبت شده، تنها نُت هایی که دیز میشینه روشون اینا هستن: فا، دو، سل، ر.

حالا میخوام یک نکته بگم که با اون راحت بتونین اسم گام رو حفظ باشین. به آخرین نُتِ دیز دار توی هر گام دقت کنین:

توی گامِ سُل ماژور، آخرین نُتِ دیز دار توی این ترتیب فا دیز هست. توی گام ر ماژور، آخرین نُتِ دیز دار نُتِ دو دیز هست. توی گامِ لا ماژور، آخرین نُتِ دیز دار میشه سُل دیز، و توی گام می ماژور، آخرین نُتِ دیز دار میشه ر ماژور.

گرفتین قضیه رو؟ اگه نه به این توضیحات دقت کنین: به آخرین نُتِ دیز دار نگاه کنین، گامِ مربوطه به اون سرکید، که همش دیز هست، میشه نُتِ بعد از آخرین نُتِ دیز دار! به همین سادگی!! یه بار دیگه جمله ی پاراگراف قبلی رو مطالعه کنین متوجه میشین.

اگه این متن رو خوب متوجه بشین، دیگه گام های دیز دارِ ماژور، توی این عکس، واستون، واسه همیشه، توی ذهن ثبت میشن، و تا یه نُت بذارن جلوتون، در صورتی که دیز دار باشه، راحت میتونین بگین چه گامی هست.

شناخت کلید های پیانو، و نت های مربوط به آن ها

شناخت کلید های پیانو، و نت های مربوط به آن ها

قبل از اینکه بخوام راجبه گام ها صحبت کنم، اجازه بدین یه نگاه کلی و سریع به کلید های پیانو داشته باشیم. از این طریق مفهوم ۷ نتِ الفبای موسیقی رو هم دوره میکنیم.

 

وقتی میشینیم پشت یه پیانو، با همچین تصویری روبرو میشیم:

 

full piano keys2

 

واسه دانلود عکس در حالت بزرگتر روی لینک زیر کلیک کنید:

 

Full Piano Keys

 

در نظر اول، واسه کسایی که آشنا نیستن با مفاهیم نت و ساختار پیانو، ممکنه فکر کنن که غیر ممکن هست که بتونن از این ۸۸ تا کلید، و ارتباطشون با هم سر در بیارن. که خوب، اتفاقا کاملا بالعکس هست! خیلی هم راحته و اتقافا جذاب!

 

نظرتون رو به کلید های تیره ی روی عکس بالا جلب میکنم. اگه خوب دقت کنین، به ساختار زیر میرسین:

 

images111

 

که شامل ۷ تا کلید سفید و ۵ تا کلید سیاه هست. این ساختار در عکس اولی ۷ بار تکرار شده، که با دقت میتونین متوجه این امر بشین. اگه یه جمع و ضرب ساده انجام بدین خواهید دید که ۷+۵ برابر میشه با ۱۲، که وقتی ۱۲x7 بشه، میشه ۸۴ تا کلید. ۴ تا کلید باقیمونده هم از سمت چپ ۳تا، و سمت راست یکی هست که با هم میشن کلا ۸۸ تا.

 

حالا به تصویر زیر دقت کنین:

 

mtp01

 

این تصویر، اسامی کلید ها رو یکی یکی واسمون مشخص میکنه. همونطور که میبینین، روی هر کلیدِ سفید، ۲تا اسم نوشته شده، یکی با حروف تکی انگلیسی که از C شروع میشه و به B ختم میشه (از چپ به راست)، و نوع دوم اسم گذاری هم که از Do شروع میشه و به SI ختم میشه. اینا همون الفبای اصلی موسیقی هستن.

 

همونطور که میدونین دوستان، کلا ۲ تا سیستم برای نامگذاری نت ها هست، اولین سیستم مربوط میشه به غرب، و دومیش هم برگرفته از آهنگسازان اروپایی در اوایل ۱۹۰۰ میلادی هست که در اروپا، و آسیا استفاده میشه.

 

تا اینجا، هر کسی که اندک آشنایی ای با الفبای موسیقی داشته باشه، دیگه مشکلی نخواهد داشت با کلید های پیانو، دیگه چه برسه به اساتیدی که در زمینه ی ساز خاصی فعالیت داشتن قبلا. اجازه بدین ادامه ی مفهوم نت و فاصله ها رو واگذار کنیم به بخش تئوری موسیقی.

 

وقتی که میخوایم گامِ خاصی رو روی کلید های پیانو، پیاده سازی کنیم، باید نت های مربوط به اون گام رو بدونیم. با فشار دادن کلید مربوطه به اون نت، گام رو میشه اجرا کرد. بعنوان مثال، ساده ترین گامی که معمولا بعنوان اولین گام ماژور آموزش میدن، گامِ C یا همون Do ماژور هست (در پست های بعدی مفصلا توضیح داده خواهد شد)، که تشکلیل شده از نت های: C,D,E,F,G,A,B,C. شما با فشار دادن این کلید ها، گامِ دو ماژور رو اجرا کردین.

 

در ادامه ی مطلب اسامی کلید ها در ناحیه های مختلف مربوط به کلید های پیانو توضیح داده شده، به همراه شکل نت مربوط به هر ناحیه، که واسه علاقه مندان بسیار تا بسیار مفید خواهد بود.

همونطور که میدونین، و در بخش تئوری موسیقی توضیح داده خواهد شد، از هر نت تا همون نت در فضای بعدی رو میگن یک اکتاو (octave). بخش بندی کلید های پیانو از ۰  نامگذاری میشن تا ۸، که بصورت زیر هست:

 

Scientific-Pitch-Notation_layout

 

توضیح اینکه، هر نت در هر اکتاو، که از صفر شروع میشه، با همین شماره خونده میشه. اکتاوِ صفر، فقط شامل نت های A و B هست (و البته کلید سیاه بینشون که واسه ساده سازی متن فعلا در زمینه ی کلید های سیاه صحبتی نمیکنم). در این اکتاو هر دوتا رو با A0 و B0 نشون میدن. بعدش اکتاو ۱ هست که از C1 شروع میشه و به B1 ختم میشه. در اکتاو آخر هم که فقط نت C رو داریم که با C8 شناخته میشه.

 

نت مربوط به این کلید ها هم که در تصویر بالا مشخص هست، البته نت های A0 و B0 توی شکل نشون داده نشدن. واسه اون دسته از دوستانی که با کلید آشنایی ندارن، مبحث کلید رو در قسمت تئوری موسیقی انشالا باز خواهم کرد، اما بصورت کلی اگه بخوام بگم اولی از چپ کلید فا (یا همون F) هست، یعنی هر نتی که روی این خط (خط چهارم از پایین) بیاد نت فا خواهد بود. دومی هم کلید سل (G) هست، که مثلما یعنی هر نتی که روی این خط (خط دوم از پایین) بیاد، میشه نت سل.

 

پس بصورت کلی میشه: با دونستن نت مربوط به کلید خاص، راحت میشه اون کلید رو زد و صدای مربوطه رو هم شنید. پس نت ها رو باید مسلط بود، بدون هیچ گونه اشتباهی. لازم به ذکر هست که صدای کلید ها از سمت راست به چپ بم میشه، یعنی بم ترین صدا مربوط هست به کلید لا سمت چپ، و زیر ترین صدا مربوط هست به کلید دو سمت راست.

در پایان، دیدن عکس زیر، که ۴ اکتاو ( از C2 تا C6) نت های مربوط به کلیدهای پیانو رو باهم توی یک تصویر نشون میده، خالی از لطف نیست:

midi_maker_piano_keys

 

 


خرید وی پی ان
تمام حقوق مادی , معنوی , مطالب و طرح قالب برای این سایت محفوظ است